“โรคอ้วน” เป็นปัญหาสุขภาพที่กำลังเติบโตทั่วโลก ส่งผลกระทบต่อผู้คนจำนวนมากเนื่องจากการบริโภคไขมันอิ่มตัวมากเกินไป การขาดการออกกำลังกาย
" โรคอ้วน " ทำให้เกิดหลายโรค และหนึ่งในนั้น คือ ภาวะสมองเสื่อมก่อนวัย เนื่องจากความอ้วนส่งผลให้เกิดภาวะดื้ออินซูลิน และทำให้สมองเสื่อมได้ งานวิจัยล่าสุดในกลุ่มวัยรุ่นตอนปลายและวัยผู้ใหญ่ตอนต้น พบว่า คนที่มี BMI เกิน 30 มีการเปลี่ยนแปลงหลายด้านในเลือดที่สะท้อนถึง “ความเครียดของสมอง” ดูแลสมองเสื่อม ไม่ใช่เรื่องของผู้สูงอายุ แต่คนรุ่นใหม่ต้องป้องกันสมองเสื่อม จากการกินอาหารที่มีโคลีนสูง ,ควบคุมน้ำหนักให้อยู่ในเกณฑ์ดี, ออกกำลังกาย,นอนให้พอ, ลดอาหารแปรรูป, งดเหล้า และตรวจสุขภาพประจำปี “ โรคอ้วน ” เป็นปัญหาสุขภาพที่กำลังเติบโตทั่วโลก ส่งผลกระทบต่อผู้คนจำนวนมากเนื่องจากการบริโภคไขมันอิ่มตัวมากเกินไป การขาดการออกกำลังกาย หรือการใช้ชีวิตแบบอยู่ประจำที่ เลปตินเป็นอะดิโปไคน์ที่หลั่งออกมาจากเนื้อเยื่อไขมัน ซึ่งเพิ่มขึ้นในภาวะอ้วน และมีบทบาทสำคัญไม่เพียงแต่ในระดับไฮโปทาลามัสเท่านั้น แต่ยังรวมถึงบริเวณและนิวเคลียสอื่นๆ ของระบบประสาทส่วนกลาง นอกจากนั้น โรคอ้วน มีความเชื่อมโยงกับความบกพร่องทางสติปัญญา ความสามารถในการเสริมสร้างและความยืดหยุ่นของไซแนปส์ในระยะยาวที่บกพร่อง และปริมาตรสมองที่เล็กลง ซึ่งเพิ่มโอกาสในการเกิดโรคอัลไซเมอร์ และภาวะสมองเสื่อมอื่นๆ สถิติ โรคอ้วน คนไทยปี 2568 พบว่า ร้อยละ 42.
4 ของคนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปเป็นโรคอ้วน โดยกลุ่มวัยทำงาน พบภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนถึงร้อยละ 48.3 โดยกลุ่มอายุ 30-44 ปี มีสัดส่วนสูงสุดที่ร้อยละ 50.8 ขณะที่กลุ่มเด็กเล็ก มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนร้อยละ 10.6 ส่วนกลุ่มวัยเรียน มีภาวะน้ำหนักเกินและอ้วนร้อยละ 15.4 ทำให้ไทยเป็นอันดับ 3 ของอาเซียนในกลุ่ม ผศ.นพ.สุรัตน์ ตันประเวช แพทย์ผู้เชี่ยวชาญด้านสมองและระบบประสาท ให้ความรู้ผ่านเพจเฟซบุ๊ก "สาระสมองกับ อจ.หมอสุรัตน์” เกี่ยวกับ “โรคอ้วน ทำสมองแก่ก่อนวัย” ว่าโรคอ้วน เป็น เสี่ยงโรคหลายโรค ที่เรารู้กัน คือ โรคหลอดเลือด โรคหัวใจ โรคเบาหวาน แต่ มันมากกว่านั้น เมื่อพบว่า โรคอ้วน ทำให้เกิดภาวะดื้ออินซูลิน และ ทำให้สมองเสื่อมก่อนวัย งานวิจัยล่าสุดในกลุ่มวัยรุ่นตอนปลายและวัยผู้ใหญ่ตอนต้น พบว่า คนที่มี BMI เกิน 30 มีการเปลี่ยนแปลงหลายด้านในเลือดที่สะท้อนถึง “ความเครียดของสมอง” ได้แก่ ระดับ Neurofilament light สูงขึ้น ซึ่งเป็น โปรตีนที่สะท้อนการทำลายของเซลล์สมอง เป็นความเสี่ยงของ alzheimer "เรื่องจริงที่น่ากลัว ลองคิดดู ปกติ สมองเสื่อม เริ่มอายุ 65 ปี แต่นี่ ยังหนุ่ม ยังสาว… แต่สมองเริ่มเสื่อมแล้ว" บุคคลที่มีภาวะอ้วนมีความเสี่ยงสูงที่จะเกิดภาวะสมองเสื่อมที่เกี่ยวข้องกับอายุ ภาวะสมองเสื่อมจากหลอดเลือด ภาวะสมองเสื่อมจากภาวะความบกพร่องทางสติปัญญาเล็กน้อย และ โรคอัลไซเมอร์ รวมถึงโรคทางระบบประสาทเสื่อมอื่นๆ เช่น โรคพาร์กินสัน และโรคฮันติงตัน ในส่วนนี้ เราจะให้ภาพรวมของโรคอ้วนในฐานะปัจจัยเสี่ยงของภาวะสมองเสื่อม โดยพิจารณาจากดัชนีการวัดเนื้อเยื่อไขมัน การเปลี่ยนแปลงโครงสร้างของสมอง และการวัดความบกพร่องทางสติปัญญา การระบุปัจจัยเสี่ยงที่สามารถปรับเปลี่ยนได้ ซึ่งช่วยให้สามารถวินิจฉัยและรักษาได้ตั้งแต่ระยะเริ่มต้น โรคอ้วนสามารถจำกัดความได้ว่ามีการสะสมของเนื้อเยื่อไขมันมากเกินไป ซึ่งก่อให้เกิดภาวะอักเสบระดับต่ำ ในขณะที่ โรคอัลไซเมอร์ สามารถจำกัดความได้ว่าเป็นโรคระบบประสาทเสื่อมแบบก้าวหน้า ซึ่งมีลักษณะทางพยาธิวิทยาที่โดดเด่น คือ มีคราบอะไมลอยด์ที่อยู่นอกเซลล์และปมเส้นใยประสาทที่พันกันภายในเซลล์