'เทวาธิปไตย' การปกครองผสมผสานศาสนากับการเมือง 'อิหร่าน'

การเมืองอิหร่าน News

'เทวาธิปไตย' การปกครองผสมผสานศาสนากับการเมือง 'อิหร่าน'
ผู้นำสูงสุดสภาผู้พิทักษ์กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม
  • 📰 ThaiPBS
  • ⏱ Reading Time:
  • 258 sec. here
  • 14 min. at publisher
  • 📊 Quality Score:
  • News: 134%
  • Publisher: 51%

โดนัลด์ ทรัมป์ จุดชนวนแนวคิด 'เปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง' ในเตหะรานอีกครั้ง ซึ่งสวนทางกับท่าทีของเจ้าหน้าที่ระดับสูงในสหรัฐฯ ที่เน้นย้ำเพียงการยุติโครงการนิวเคลียร์ ชวนเจาะลึกโครงสร้างอำนาจที่ซับซ้อนของอิหร่าน ที่ผสมผสานระบอบเทวาธิปไตยเข้ากับกลไกสาธารณรัฐ เมื่อวันที่ 22 มิ.ย.2568 โดนัลด์ ทรัมป์ ปธน.

โดนัลด์ ทรัมป์ จุดชนวนแนวคิด "เปลี่ยนแปลงระบอบการปกครอง" ในเตหะรานอีกครั้ง ซึ่งสวนทางกับท่าทีของเจ้าหน้าที่ระดับสูงในสหรัฐฯ ที่เน้นย้ำเพียงการยุติโครงการนิวเคลียร์ ชวนเจาะลึกโครงสร้างอำนาจที่ซับซ้อนของอิหร่าน ที่ผสมผสานระบอบเทวาธิปไตยเข้ากับกลไกสาธารณรัฐ เมื่อวันที่ 22 มิ.

ย.2568 โดนัลด์ ทรัมป์ ปธน.สหรัฐฯ ได้จุดประเด็นเกี่ยวกับการเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครองในอิหร่านผ่านแพลตฟอร์ม Truth Social โดยระบุว่า แม้จะไม่ถูกหลักการทางการเมืองที่จะใช้คำว่า เปลี่ยนแปลงระบอบ แต่หากระบอบการปกครองอิหร่านในปัจจุบันไม่สามารถทำให้อิหร่านกลับมายิ่งใหญ่อีกครั้งได้ ทำไมถึงไม่เปลี่ยนแปลงระบอบล่ะ??? ถ้อยแถลงนี้ถือเป็นครั้งแรกที่ทรัมป์เอ่ยถึงแนวคิดการเปลี่ยนระบอบในเตหะราน นับตั้งแต่อิสราเอลเปิดฉากรุกรานอิหร่าน และสหรัฐฯ ได้เข้าร่วมการยกระดับความขัดแย้งด้วยการโจมตีฐานนิวเคลียร์ฟอร์โดว์, อิสฟาฮาน และ นาทานซ์ อย่างไรก็ตาม ท่าทีของทรัมป์นี้แตกต่างอย่างสิ้นเชิงกับจุดยืนของเจ้าหน้าที่ระดับสูงในรัฐบาลสหรัฐฯ เจ.ดี. แวนซ์ รองประธานาธิบดี และ พีท เฮกเซธ รัฐมนตรีกลาโหม ได้ย้ำชัดว่าเป้าหมายของสหรัฐฯ คือการป้องกันไม่ให้อิหร่านครอบครองอาวุธนิวเคลียร์ และสหรัฐฯ ไม่ได้ต้องการโค่นล้มรัฐบาลอิหร่านปัจจุบัน เฮกเซธกล่าวว่าภารกิจนี้"ไม่ใช่และไม่เคยเป็น" การเปลี่ยนแปลงระบอบ ในขณะที่แวนซ์เสริมว่าพวกเขาต้องการยุติโครงการนิวเคลียร์ของอิหร่าน และจากนั้นจึงจะเจรจากับอิหร่านเพื่อหาทางออกในระยะยาว แม้ว่าเจ้าหน้าที่บางคนจะพยายามควบคุมสถานการณ์ แต่ทรัมป์กลับเปิดประตูสู่ความเป็นไปได้ที่รัฐบาลอิหร่านอาจถูกโค่นล้มในที่สุด ในขณะที่ นายกฯ อิสราเอล เบนจามิน เนทันยาฮู ก็เคยแสดงท่าทีต่อแนวคิดการเปลี่ยนแปลงระบอบการปกครองในอิหร่านมานานแล้ว โดยชี้ว่าแม้จะไม่ใช่เป้าหมายหลักของการปฏิบัติการของอิสราเอล แต่อาจเป็นผลลัพธ์ที่ตามมาได้การเมืองของอิหร่านดำเนินอยู่ในกรอบของ"ระบอบเทวาธิปไตยอิสลาม" ซึ่งก่อตั้งขึ้นหลังการโค่นล้มสถาบันกษัตริย์ในการปฏิวัติอิสลามเมื่อ ปี 1979 รัฐธรรมนูญของสาธารณรัฐอิสลามอิหร่านที่ประกาศใช้ในเดือน ธ.ค.1979 กำหนดให้ศาสนาอิสลามชีอะห์เป็นศาสนาประจำรัฐ และผสานองค์ประกอบของเทวาธิปไตย โดยมีหลัก"การปกครองโดยนักนิติศาสตร์อิสลาม" หรือ Guardianship of the Islamic Jurist เข้ากับระบบประธานาธิบดีในรูปแบบประชาธิปไตยทางศาสนา แม้จะมีการจัดการเลือกตั้งเป็นประจำ อย่างไรก็ตาม สถาบันวิจัย V-Dem ปี 2024 จัดอิหร่านเป็นระบอบอัตตาธิปไตยแบบมีการเลือกตั้ง เนื่องจากการจำกัดผู้สมัครและอำนาจของผู้นำสูงสุด กลไกการปกครองของอิหร่านประกอบด้วยสถาบันที่ถูกเลือกตั้งโดยตรง ถูกเลือกตั้งโดยอ้อม และได้รับการแต่งตั้ง ซึ่งต่างมีอิทธิพลต่อกันและกัน ประชาชนอิหร่านเลือกตั้งประธานาธิบดี รัฐสภา และสภาผู้เชี่ยวชาญ โดยตรง อย่างไรก็ตาม ผู้สมัครทุกคนที่ลงเลือกตั้งในตำแหน่งเหล่านี้จะต้องผ่านการตรวจสอบคุณสมบัติอย่างเข้มงวดโดย"สภาผู้พิทักษ์" ซึ่งเป็นองค์กรสำคัญที่คัดกรองผู้สมัครส่วนใหญ่ออกไปผู้นำสูงสุด ของอิหร่านคือ ประมุขแห่งรัฐและผู้มีอำนาจทางการเมืองและศาสนาสูงสุดในประเทศ อยู่เหนือกว่าประธานาธิบดี ตำแหน่งนี้ได้รับการกำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญให้เป็นโดยมีพื้นฐานจากหลัก"การปกครองโดยนักนิติศาสตร์อิสลาม" ปัจจุบันคือ อยาตอลลาห์ อาลี คาเมเนอี ซึ่งอยู่ในอำนาจมาตั้งแต่ปี 1989 ผู้นำสูงสุดมีอำนาจกว้างขวางอย่างมากภายใต้รัฐธรรมนูญมาตรา 110 รวมถึงการกำหนดนโยบายทั่วไปของสาธารณรัฐอิสลาม และการกำกับดูแลการนำนโยบายเหล่านั้นไปใช้ อำนาจของเขายังครอบคลุมถึงการบัญชาการกองทัพ แต่งตั้งผู้บัญชาการทหารและหัวหน้ากองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม และหัวหน้าตำรวจ นอกจากนี้ เขายังควบคุมระบบยุติธรรม สถานีโทรทัศน์ของรัฐ และองค์กรสำคัญอื่น ๆ เช่น สภาผู้พิทักษ์ และ สภาวินิจฉัยประโยชน์สูงสุด คาเมเนอี ยังมีอิทธิพลในการเลือกตั้งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม ข่าวกรอง และการต่างประเทศ รวมถึงกระทรวงวิทยาศาสตร์ซึ่งมีหน้าที่แต่งตั้งหัวหน้ามหาวิทยาลัย อำนาจของเขายังครอบคลุมถึงการออกคำสั่งและการตัดสินใจขั้นสุดท้ายในด้านเศรษฐกิจ สิ่งแวดล้อม นโยบายต่างประเทศ การศึกษา การวางแผนการเติบโตของประชากร และความโปร่งใสในการเลือกตั้ง รวมถึงการตัดสินใจปลดและแต่งตั้งรัฐมนตรีในคณะรัฐบาล แม้จะมีอำนาจมหาศาล แต่อำนาจของผู้นำสูงสุดก็ไม่ได้สมบูรณ์แบบโดยสิ้นเชิง ตำแหน่งผู้นำสูงสุดจะได้รับเลือกจากสภาผู้เชี่ยวชาญ ซึ่งประกอบด้วยนักนิติศาสตร์ 88 คนที่มาจากการเลือกตั้งโดยตรง อย่างไรก็ตาม ในทางปฏิบัติยังไม่ชัดเจนว่าสภาผู้เชี่ยวชาญเคยตรวจสอบคาเมเนอีอย่างจริงจังหรือไม่ นอกจากนี้ ยังมีข้อจำกัดที่ไม่เป็นทางการที่ผู้นำสูงสุดต้องคำนึงถึง เช่น การสะท้อนฉันทามติในหมู่ชนชั้นนำสภาผู้พิทักษ์ คือ องค์กร 12 คนที่ได้รับการแต่งตั้งและบัญญัติไว้ในรัฐธรรมนูญ มีอำนาจและอิทธิพลอย่างมากในสาธารณรัฐอิสลามอิหร่าน สภาประกอบด้วยนักนิติศาสตร์อิสลาม 6 คนที่เชี่ยวชาญด้านกฎหมายอิสลาม โดยได้รับการคัดเลือกโดยผู้นำสูงสุด และนักนิติศาสตร์อีก 6 คนที่เชี่ยวชาญด้านกฎหมายต่าง ๆ โดยได้รับการเลือกจากรัฐสภา จากบรรดานักนิติศาสตร์มุสลิมที่ได้รับการเสนอชื่อโดยหัวหน้าฝ่ายตุลาการ ซึ่งผู้นำสูงสุดเป็นผู้แต่งตั้งเช่นกัน สภาผู้พิทักษ์มีอำนาจตามรัฐธรรมนูญ 3 บทบาทหลัก ได้แก่กำกับดูแลการเลือกตั้ง แต่สภาผู้พิทักษ์ตีความคำว่า"กำกับดูแล" ในรัฐธรรมนูญว่าเป็น"การกำกับดูแลเพื่ออนุมัติ" ซึ่งหมายถึงการมีสิทธิ์ที่จะยอมรับหรือไม่ยอมรับ ความชอบด้วยกฎหมายของการเลือกตั้งและความสามารถของผู้สมัคร อนุมัติหรือตัดสิทธิ์ผู้สมัคร มีอำนาจอนุมัติหรือตัดสิทธิ์ผู้สมัครที่ต้องการลงเลือกตั้งในระดับท้องถิ่น รัฐสภา ประธานาธิบดี หรือสภาผู้เชี่ยวชาญ ด้วยอำนาจของสภาผู้พิทักษ์เช่นนี้ ทำให้สภาผู้พิทักษ์เผชิญกับการวิพากษ์วิจารณ์อย่างกว้างขวาง โดยเฉพาะในประเด็นด้านประชาธิปไตยและการคัดกรองผู้สมัคร เช่น การตัดสิทธิ์ผู้สมัครโดยพลการ เช่น ในการเลือกตั้งประธานาธิบดีปี 2009 มีผู้สมัคร 476 คน แต่มีเพียง 4 คนเท่านั้นที่ได้รับการอนุมัติ การเพิ่มบทบาทของ IRGC สภาผู้พิทักษ์มักให้สิทธิพิเศษแก่ผู้สมัครที่เป็นทหาร ทำให้กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม มีอิทธิพลเหนือชีวิตทางการเมือง เศรษฐกิจ และวัฒนธรรมของอิหร่าน การยับยั้งกฎหมาย ด้วยการที่สภาแห่งนี้ไม่ได้มาจากการเลือกตั้ง จึงมักยับยั้งร่างกฎหมายที่ผ่านโดยสภานิติบัญญัติที่มาจากการเลือกตั้งของประชาชนอยู่บ่อยครั้ง

We have summarized this news so that you can read it quickly. If you are interested in the news, you can read the full text here. Read more:

ThaiPBS /  🏆 52. in TH

ผู้นำสูงสุด สภาผู้พิทักษ์ กองกำลังพิทักษ์การปฏิวัติอิสลาม การเปลี่ยนแปลงระบอบ ตะวันออกกลาง ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ ข่าววันนี้ ข่าวล่าสุด

 

United States Latest News, United States Headlines

Similar News:You can also read news stories similar to this one that we have collected from other news sources.

เปิดโลก 'อิหร่าน' สัมผัสเสน่ห์ 'เปอร์เซีย' ผ่าน 'Read Iran' วันที่ 7-15 มิ.ย. 68เปิดโลก 'อิหร่าน' สัมผัสเสน่ห์ 'เปอร์เซีย' ผ่าน 'Read Iran' วันที่ 7-15 มิ.ย. 68ชวนทุกคนมาเปิดโลกทัศน์ใหม่ ๆ กับ 'อิหร่าน' ให้มากขึ้น ผ่านกิจกรรม 'Read Iran' ทั้ง นิทรรศการ ชมภาพยนตร์ กิจกรรมเดินทัวร์ รสชาติอาหาร ณ TK Park
Read more »

'อิหร่าน' ส่งโดรนมากกว่า 100 ลำตอบโต้อิสราเอลโจมตีเตหะราน'อิหร่าน' ส่งโดรนมากกว่า 100 ลำตอบโต้อิสราเอลโจมตีเตหะรานอิสราเอลเผย 'อิหร่าน' ส่งโดรนมากกว่า 100 ลำบินเข้ามาโจมตีตอบโต้ แต่ถูกระบบป้องกันภัยทางอากาศยิงสกัดกั้น ขณะที่ความตึงเครียดในตะวันออกกลางส่งผลให้ราคาน้ำมันดิบพุ่งสูง วันนี้ (13 มิ.ย.
Read more »

อิหร่านยิงขีปนาวุธโต้กลับอิสราเอล ถล่มเทลอาวีฟ-เยรูซาเลมอิหร่านยิงขีปนาวุธโต้กลับอิสราเอล ถล่มเทลอาวีฟ-เยรูซาเลมอิหร่านยิงขีปนาวุธนับ 100 ลูกโจมตีหลายพื้นที่ของอิสราเอล ซึ่งรวมถึงในกรุงเทลอาวีฟ เพื่อตอบโต้ปฏิบัติการถล่มโครงการนิวเคลียร์และหลายพื้นที่สำคัญของอิหร่าน โดยเบื้องต้น ยังไม่พบความเปลี่ยนแปลงของระดับกัมมันตรังสีนอกโรงงานนิวเคลียร์อิหร่าน วันนี้ (14 มิ.ย.
Read more »

“มอสสาด” เผยภาพปฎิบัติการลับบนแผ่นดิน “อิหร่าน“ แค่สนามเด็กเล่น“มอสสาด” เผยภาพปฎิบัติการลับบนแผ่นดิน “อิหร่าน“ แค่สนามเด็กเล่นผู้เชี่ยวชาญ ชี้ “อิหร่าน” แค่สนามเด็กเล่นของ “อิสราเอล” หลัง “มอสสาด” เผยแพร่คลิปการส่งคอมมานโดและโดรนเข้าไปทำลายระบบป้องกันภัยทางอากาศของอิหร่าน
Read more »

อินเตอร์ หัวหมุน! ลุ้นกองหน้าอิหร่านฝ่าภัยสงครามบู๊สโมสรโลกอินเตอร์ หัวหมุน! ลุ้นกองหน้าอิหร่านฝ่าภัยสงครามบู๊สโมสรโลกอินเตอร์ มิลาน เร่งหาทางให้ เมห์ดี้ ตาเรมี่ กองหน้าทีมชาติ อิหร่าน เดินทางออกจากบ้านเกิดเหินฟ้าสู่อเมริกาเพื่อร่วมฟาดแข้งฟุตบอลชิงแชมป์สโมสรโลกที่จะออกสตาร์ตกลางสัปดาห์นี้หลังเกิดเหตุถูก อิสราเอล เปิดฉากโจมตี
Read more »

สงครามอิสราเอล บท(ไม่)เรียน วิกฤตซ้ำแล้วซ้ำอีกนโยบายแรงงานไทยสงครามอิสราเอล บท(ไม่)เรียน วิกฤตซ้ำแล้วซ้ำอีกนโยบายแรงงานไทยนักวิชาการสหรัฐฯ วิเคราะห์ ศึก “อิหร่าน-อิสราเอล” ‘บท(ไม่)เรียน วิกฤตซ้ำแล้วซ้ำอีกของนโยบายแรงงานไทยในอิสราเอล
Read more »



Render Time: 2026-04-02 12:20:50