ปิดเกมเอเลียนรุก! มาตรการเข้มข้นทำ ‘ปลาหมอคางดำ’ ลดลงต่อเนื่อง ยืนยันทุกภาคส่วนร่วมสกัดสำเร็จ พร้อมสร้างโอกาสทางเศรษฐกิจ
ปิดเกมเอเลียนรุก! มาตรการ เข้มข้นทำ ‘ ปลาหมอคางดำ ’ ลดลงต่อเนื่อง ยืนยันทุกภาคส่วนร่วมสกัดสำเร็จ พร้อมสร้างโอกาสทาง เศรษฐกิจ กรมประมง รายงานผลการดำเนิน มาตรการ ควบคุม ปลาหมอคางดำ ตลอดปีที่ผ่านมา โดยผลสำรวจล่าสุดเดือนกันยายน 2568 พบว่าจำนวนจังหวัดที่พบการแพร่ระบาดเริ่มลดลงต่อเนื่อง ขณะที่ความชุกชุมของประชากร ปลาหมอคางดำ ในพื้นที่ต่าง ๆ มีแนวโน้มลดลงอย่างชัดเจนเช่นกันโดยอยู่ในระดับปานกลางและระดับน้อย สะท้อนถึงความสำเร็จของการบริหารจัดการอย่างเป็นระบบร่วมกับภาคีเครือข่าย นางสาวทิวารัตน์ เถลิงเกียรติลีลา ผู้เชี่ยวชาญด้านความหลากหลายทางชีวภาพด้านการประมงน้ำจืด กรมประมง เปิดเผยว่าจากการติดตามสถานการณ์ในพื้นที่แพร่ระบาดตั้งแต่เดือนตุลาคม 2567 ล่าสุดพบว่าจังหวัดพัทลุงและปราจีนบุรีไม่พบการแพร่ระบาดแล้ว ขณะที่พื้นที่กันชนเช่นจังหวัดตราดและปัตตานียังไม่พบการแพร่กระจายของ ปลาหมอคางดำ เช่นเดียวกับทะเลสาบสงขลาที่ยังคงไม่พบการแพร่ระบาดมาโดยตลอด กรมประมง ใช้จำนวนปลาในพื้นที่ 100 ตารางเมตรเป็นเกณฑ์ประเมินระดับความชุกชุม โดยระดับมากคือมากกว่า 100 ตัว ระดับปานกลางคือ 10 ถึง 100 ตัว และระดับน้อยคือต่ำกว่า 10 ตัว จากผลสำรวจเดือนกันยายน พบว่า 8 จังหวัดอยู่ในระดับปานกลาง และอีก 9 จังหวัดอยู่ในระดับน้อย สอดคล้องกับแนวโน้มการลดลงของประชากร ปลาหมอคางดำ ทั่วประเทศ การควบคุม ปลาหมอคางดำ เป็นไปตามแผนบูรณาการ 7 มาตรการ ที่ กรมประมง และภาคีเครือข่ายดำเนินการอย่างต่อเนื่อง ตั้งแต่การกำจัดปลา การปล่อยปลาผู้ล่า การส่งเสริมการใช้ประโยชน์จากปลา การฟื้นฟูระบบนิเวศ การสร้างความตระหนักรู้และการวิจัยทางวิทยาศาสตร์ ผลการดำเนินงานด้านการกำจัด ปลาหมอคางดำ สามารถนำออกจากระบบนิเวศรวมกว่า 7.
35 ล้านกิโลกรัม แบ่งเป็นในแหล่งน้ำธรรมชาติประมาณ 2.5 ล้านกิโลกรัม และในบ่อเลี้ยงสัตว์น้ำประมาณ 4.8 ล้านกิโลกรัม ขณะที่การปล่อยปลาผู้ล่า เช่น ปลากะพงขาว ปลาอีกง ปลาช่อน และปลาเทพา รวมกว่า 1.14 ล้านตัว ถูกปล่อยลงทั้งในแหล่งน้ำธรรมชาติและบ่อเลี้ยงสัตว์น้ำ เพื่อควบคุมประชากรปลาหมอคางดำตามกลไกธรรมชาติอย่างมีประสิทธิภาพด้านการใช้ประโยชน์จากปลาหมอคางดำที่ถูกกำจัดออก กรมประมงยืนยันว่าสามารถนำไปผลิตเป็นปลาป่น น้ำหมักชีวภาพบำรุงต้นไม้ หรือแปรรูปเป็นอาหารรูปแบบต่าง ๆ ซึ่งช่วยสร้างรายได้ให้ชุมชนควบคู่กับการควบคุมประชากร นอกจากนี้ยังมีการสร้างความรับรู้และการมีส่วนร่วมของชุมชน โดยเปิดแพลตฟอร์มออนไลน์ให้ประชาชนแจ้งพบปลาหมอคางดำแบบเรียลไทม์ พร้อมทีมสำรวจตรวจสอบทันที ในส่วนของมาตรการวิจัย กรมประมงกำลังศึกษาชุดโครโมโซม 4n ของปลาหมอคางดำเพื่อทำให้เป็นหมัน ซึ่งถือเป็นแนวทางสำคัญในการควบคุมประชากรในระยะยาว และมาตรการฟื้นฟูระบบนิเวศมีการปล่อยสัตว์น้ำพื้นถิ่นและสัตว์น้ำชายฝั่งกว่า 82 ล้านตัว เช่น ปลากะพงขาว ปลาอีกง ปลานวลจันทร์ทะเล หอยหวาน หอยตลับ หอยลาย และปูม้า เพื่อสร้างความหลากหลายทางชีวภาพและฟื้นสมดุลระบบนิเวศนางสาวทิวารัตน์สรุปว่า ข้อมูลล่าสุดสะท้อนชัดว่ามาตรการควบคุมปลาหมอคางดำได้ผลในทิศทางบวก และกรมประมงยังคงร่วมมือกับชุมชน เกษตรกร และเครือข่ายทุกภาคส่วน เพื่อควบคุมและส่งเสริมการใช้ประโยชน์จากปลาหมอคางดำ สร้างโอกาสทางเศรษฐกิจ และฟื้นฟูระบบนิเวศอย่างยั่งยืน
เศรษฐกิจ เอเลียนสปีชีส์ กรมประมง ปลาหมอคางดำ